Een systeem dat werkt volgens een omgekeerde koelkast, kan uw huis duurzaam verwarmen: de warmtepomp. Deze maakt gebruik van warmte uit lucht en bodem(water). In de zomer houdt het warmtepompsysteem uw huis koel.
Een warmtepomp is een systeem dat net als een CV-installatie of zonnecollector het huis kan voorzien van verwarming en warm water. Een warmtepomp kan bovendien ook koelen.Een warmtepomp is in feite een omgekeerde koelkast. In een koelkast wordt warmte onttrokken aan de binnenkant van de koelkast, waardoor de temperatuur daalt in de koelkast. Het apparaat geeft de warmte af aan de lucht buiten het apparaat. Dat is ook te voelen aan de achterkant als de koelkast aanstaat. Als aandrijving voor verwarming in huis doet een warmtepomp ongeveer hetzelfde, alleen ontrekt het systeem dan warmte aan bijvoorbeeld bodemwater.
In een notendop werkt een warmtepomp als volgt. Bodemwater of buitenlucht wordt geleid langs een vloeistof in de warmtepomp die op lage temperatuur al verdampt. Bij het verdampen neemt die vloeistof warmte op uit de warmtebron.
De pomp drukt vervolgens de vloeistofdamp samen. Daardoor stijgt de druk en neemt de temperatuur nog meer toe. De warmte wordt vervolgens langs bijvoorbeeld waterleidingen van een verwarmingssysteem geleid, en daaraan afgegeven.
Als de bodem de warmtebron is, pompt de warmtepomp grondwater omhoog. Dan wordt de warmte uit het water gehaald en het afgekoelde water weer teruggepompt. Weer andere warmtepompsystemen hebben een speciale collector op het dak. Ze onttrekken daar warmte aan de buitenlucht. Zie onder voor meer details.
==========================================================================================
Voorbeeld van een ZEN Warmtepomp in een vrijstaande woning:
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
"BB&L is sterk in utiliteitswerk: grote hallen, kantoren", zegt Wolter de Lange, commercieel directeur van BB&L. "Zoals de hallen van Heuver Banden en Hutten Metaal van wel 80 bij 120 meter. Bij grote hallen gaat het vooral om meters maken, maar het werk voor een productiehal is anders dan het werk voor een opslaghal. Bij een productiehal heb je veel meer aansluitingen voor alle machines, die bovendien draaien op krachtstroom, en omdat er continu mensen in de hal werken is ook een goede klimaatbeheersing belangrijk. Voor een opslaghal zijn licht en verwarming vaak voldoende". Ook voor kantoren regelt BB&L alle bekabeling. Naast elektriciteitskabels gaat het daarbij ook om netwerkkabels. Op de door ons geïnstalleerde netwerken geven we drie jaar garantie. Het leggen van netwerkkabels is een precies werkje, meer nog dan het geval is bij elektrakabels. Waar bij het leggen van elektrakabels het gebruik van een trekveer heel normaal is, noemt De Lange dat bij netwerkkabels 'uit den boze'.
"Dat vergroot de kans op een kabelbreuk, en een klein knikje in de kabel veroorzaakt al verlies van verwerkingssnelheid van gegevens. Bij het installeren van netwerken werken we zo secuur dan in de hele bekabeling nooit meer dan twintig procent verlies is in de verwerkingssnelheid. De internationale norm voor netwerk ligt op maximaal 35 procent, maar daar nemen wij geen genoegen mee. Met het oog op verwerkingssnelheid van gegevens is de toepassing van glasvezelkabels in netwerken een interessante ontwikkeling. Op dit moment wordt het nog niet in de praktijk toegepast, maar we houden die ontwikkelingen nauwlettend in de gaten".
De crisis en de moeilijke tijden die in verband daarmee voor de bouwsector worden verwacht, hebben vooralsnog geen grote gevolgen gehad voor BB&L. De Lange: "Gedwongen ontslagen zijn bij ons niet voorgekomen, ondanks de crisis hebben we al het eigen personeel aan het werk gehouden. Je kunt wel merken van er bouwprojecten worden uitgesteld, mede omdat men meer zekerheid wil hebben. Eerder begon de bouw van bijvoorbeeld een appartementencomplex wanneer zestig procent van de appartementen op voorhand waren verkocht. Nu start men vaak pas als tachtig procent van de woningen zin verkocht. Toch is onze orderportefeuille wel goed gevuld, ook op de langere termijn. Niet dat hij vol is, maar we hebben wel werk. Ik denk dan ook niet dat we met ontslagen te maken krijgen".
In de berichtgeving omtrent de crisis is vaak te horen dat de grote klappen in de bouw nu zo ongeveer gaan vallen, na de bouwvak. Die klap lijkt dan aan BB&L voorbij te gaan. "In Ommen beginnen we samen met Van Dijk Bouw aan 'Nijenhagen', een groot project dat voorziet in de renovatie van tachtig appartementen van dit wooncomplex. Daarbij wordt een nieuwe werkwijze toegepast die BB&L samen met Van Dijk Bouw en Brink Transport ontwikkelde: De Afbouwbox". Technisch directeur Gewin Bouwhuis legt uit: "Een afbouwbox is een soort container met daarin alle benodigde bouwmaterialen en bouwmiddelen voor de renovatie van twee á drie appartementen. Voor alle tachtig appartementen wordt het benodigde materiaal naar Brink gebracht. De afbouwbox wordt bij Brink ingepakt en daarna naar de bouwplaats gereden en voor het appartement geplaatst waaraan gebouwd gaat worden. De medewerkers kunnen zo vanuit de box het appartement inlopen. De boxen kunnen gestapeld worden, waardoor ze ook ter hoogte van de bovenverdieping kunnen worden geplaatst. Steigers zijn daardoor niet meer nodig. Als de box leeg is, wordt hij teruggereden naar Brink en vervangen door een volle box. Uiteraard kan met meerdere boxen tegelijk worden gewerkt. Bij het Nijenhagenproject gebruiken we er zes tot acht".
De Lange is er van overtuigd dat duurzaam bouwen niet iets is van de verre toekomst, maar dat er nu al heel veel mogelijk is. "Dat vind ik niet alleen, dat dragen we allemaal uit bij BB&L. En het leeft ook zeker onder de mensen. Op 30 mei jl hebben we samen met onze buren van Wildkamp een duurzaamheidsdag georganiseerd. Wij toonden en promoten toen energiezuinige apparatuur en producten waarmee op alternatieve manieren energie kan worden gewonnen, zoals zonne-energie en warmteterugwinning. Daar kwamen ongeveer driehonderd geïnterseerden kijken en op deze ene dag alleen al toonden 22 mensen serieuze belangstelling voor de aanschaf van zonnepanelen. Ook de gemeente Hardenberg werkte mee aan de duurzaamheidsdag, omdat die prima aansloot bij hun 'Bewust Duurzaam Thuis'-campagne. Daarbij biedt de gemeente mensen die thuis willen investeren in duurzaamheid de helpende hand. Mensen kunnen een goedkope lening afsluiten, wanneer ze voor minimaal drieduizend en maximaal twintigduizend euro investeren in bijvoorbeeld isolatie van het huis, zonnepanelen of een warmtepomp. Over die lening betalen ze maar 1 procent rente, zodat die lening vrij snel is terugverdiend dankzij de lagere energiekosten". Op www.bewustduurzaamthuis.nl is meer informatie over deze campagne te vinden.
BB&L promoot duurzaam bouwen niet alleen, maar brengt het ook in de praktijk. Onder andere in het eigen nieuwe bedrijfspand aan de Kollergang 1. Dat gebouw wordt verwarmd en gekoeld met behulp van een warmtepomp. Dat systeem werkt met twee gesloten waterkringlopen, één voor het grondwater en één interne kringloop als bij een centrale verwarming. Op een diepte van 65 meter zit grondwater met een temperatuur van 10 tot 15 graden. Dat water wordt naar boven gepompt en verder opgewarmd door het in een compressor onder druk te brengen. Daarna gaat het water naar een wisselaar waar het zuin warmte afgeeft aan het water in het interne circuit. De wisselaar vervult dan dus de rol die een verwarmingsketel normaal vervult. Het grondwater gaat, na zijn warmte te hebben afgegeven, weer retour naar de bron. 's Zomers kan het systeem, dankzij het dan relatief koele grondwater, worden gebruikt om het bedrijfsgebouw koel te houden.
Ook in de dagelijkse praktijk merkt men bij BB&L dat duurzaamheid leeft. De Lange: “Er is, ook op de particuliere markt, steeds meer vraag naar duurzaam bouwen, al schrikt men nog wel eens van de investeringskosten. Wij adviseren daarom om duurzame voorzieningen direct bij de bouw van de woning mee te nemen. Dan wordt de financiering ervan meegenomen in de hypotheek en dus staat daar ook hypotheekrenteaftrek tegenover. In de regel zijn de extra investeringen in ongeveer acht jaar terugverdiend. Wie met een PV-paneel zonne-energie opwekt kan die energie ook leveren aan het net. De energieleverancier koopt dan die energie. Op zulke panelen zit bovendien een interessante subsidie”. Ook overheden investeren in duurzaam wonen. In Almere wordt bijvoorbeeld gewerkt met stadsverwarming waardoor de mensen zelf minder hoeven te verwarmen. “Het is een nieuwe markt waar we op moeten inspelen. We hebben in korte tijd een campagne opgezet, waarbij we een goede partner hebben in Wildkamp. Op 5 augustus was er in Wielen een dag over duurzame energie voor agrarisch ondernemers. Zo’n achthonderd belangstelende mensen uit de agrarische sector deden daar hun licht op over de mogelijkheden tot duurzaam ondernemen in hun sector”. In zijn algemeenheid merkt De Lange dat er vraag is naar duurzame producten, en ook naar airco’s. Dat lijkt met elkaar in tegenspraak omdat airco’s bekend staan als grote energieverbruikers. Maar desondanks, of misschien wel juist daardoor, kan ook op dit gebied worden bespaard. BB&L geeft daarin advies. De Lange: “De term ‘duurzame airco’ klinkt misschien raar, maar er zijn tegenwoordig ook airco’s met een energielabel A. Daarnaast is het verstandig om het gebouw goed te isoleren. In dat geval kan men met een kleinere airco toe en dat spaart weer energie”.
De groeiende vraag naar duurzame producten staat volgens De Lange niet op zich: “Voor de Duurzaamheidsdag had ik een presentatiemap gemaakt over alle aspecten van duurzame energie. Die map is goed ontvangen, net als de dag zelf. Alleen al naar aanleiding daarvan hebben 22 mensen belangstelling getoond voor zonnepanelen. En er is meer dan alleen zonnepanelen. Je moet meedenken met de ontwikkelingen. Zo’n vijftien jaar geleden heb ik samen met Herman Omvlee bij deurenfabriek VBN houtsnippers gebruikt als bron van alternatieve energie. Houtafval vingen we op in een silo, waarna het in een verbrandingsoven werd verbrand. Met de energie die daarbij vrijkwam werd water verwarmd. Dat water verwarmde met behulp van een wisselaar de fabriekshal, kantoren en de woning. Het is een systeem dat ook goed toepasbaar is bij bijvoorbeeld timmerfabrieken en aannemers. Je kunt het bovendien combineren met zonnepanelen, waardoor ook de elektriciteit duurzaam wordt opgewekt. Duurzame energie is zeker voor bedrijven erg interessant, voor particulieren is het misschien nog een flinke stap, maar wel één die te maken is”.
